|
|||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||
Inhoud |
bewerk Gebeurtenissen
- 4 september - De leider der Apaches, Geronimo geeft zich over.
- De Comoren, met uitzondering van Mayotte dat reeds een Franse kolonie was, worden een Frans protectoraat.
- In Zuid-Afrika wordt goud ontdekt.
- De stad Johannesburg wordt gesticht in de huidige provincie Gauteng in Zuid-Afrika.
- 1-4 mei - Haymarket Riot: onlusten tussen politie en vakbonden in Chicago.
- Prins Alexander van Bulgarije wordt tot aftreden gedwongen.
- In Tavolara wordt de monarchie afgeschaft.
- 10 juni: Luitpold wordt prins-regent van Beieren.
- Otto I volgt Lodewijk II op als koning van Beieren. Luitpold blijft regent.
- 2 mei - Ericus Gerhardus Verkade richt de brood- en beschuitfabriek De Ruyter op.
- 25 juli - In de Amsterdamse Jordaan vallen 26 doden bij het Palingoproer.
- In Nederland begint de Parlementaire enquête naar de toestand in fabrieken en werkplaatsen.
- De Doleantie: Een groep kerken geleid door dr. Abraham Kuyper maakt zich op gereformeerde grondslag los van de Nederlandse Hervormde Kerk.
- De Zuiderzeevereniging, voorstander van bedijking en inpoldering van de Zuiderzee, wordt opgericht.
- De beide delen van Willemstad, Punda en Otrabanda, worden door een pontonbrug over de Sint Annabaai met elkaar verbonden.
- Het 1 jaar oude Kurhaus in Scheveningen brandt af en wordt herbouwd.
- Carl Benz introduceert de eerste automobiel met interne verbrandingsmotor gebaseerd op benzine.
- In Kinderdijk komt de eerste Nederlandse elektriciteitscentrale in bedrijf.
- Ontdekking van het element Germanium.
- Paul Émile Lecoq de Boisbaudran ontdekt dysprosium en isoleert gadoliniumoxide.
- Henri Moissan isoleert als eerste het element fluor.
- Het Hall-Héroult proces maakt de elektrochemische productie van aluminium op grote schaal mogelijk.
- Opening van de Dom Luis I Brug in Porto naar een ontwerp van een volgeling van Gustave Eiffel.
- De oprichting van de vereniging 'Hendrik de Cock' te Leiden, voorloper van de roemruchte studentenvereniging Societas Studiosorum Reformatorum.
bewerk Kunst en cultuur
- 28 oktober - Het Vrijheidsbeeld wordt in New York onthuld.
- Jean Moréas publiceert het Symbolistisch manifest. Zie: Symbolisme.
- Laatste expositie van het impressionisme. Het impressionisme gaat over in het postimpressionisme. Oprichting van de School van Pont-Aven.
- Auguste Rodin maakt De kus.
- Auguste Rodin start werk aan De Burgers van Calais.
- Op de Markt van Delft wordt een standbeeld van Hugo de Groot geplaatst.
- Thomas More wordt Zalig verklaard.
- Het latere Israëlische volkslied Hatikwa wordt geschreven.
- Pasen valt dit jaar op de laatst mogelijke datum: 25 april
bewerk Economie
- De frisdrank Coca Cola wordt gelanceerd.
- De Zaanlander wordt opgericht.
bewerk Sport
- Bij het eerste wereldkampioenschap schaken behaalt Wilhelm Steinitz de wereldtitel.
- 18 januari - In Engeland wordt de eerste hockeybond opgericht
- 15 maart - Nederlandse Gymnastiek Verbond opgericht (zie: turnen)
- 24 juli - De eerste Leidsche Zwemclub (LZC) wordt opgericht. De club, die later haar naam zou wijzigen in LZ 1886, is een van de mede-oprichters van de KNZB
bewerk Geboren
- januari
- 11 - Frits Koolhoven, Nederlandse luchtvaartpionier (overleden 1946)
- 14 - Hugh Lofting, schrijver
- 18 - Peter Alma, Nederlands beeldend kunstenaar (overleden 1969)
- 25 - Wilhelm Furtwängler, dirigent
- 29 - Frans van Haaren, Nederlands jurist en burgemeester (overleden 1945)
- februari
- 17 - Lamme Benenga, Nederlands zwemmer (overleden 1963)
- 20 - Béla Kun, Hongaars politicus
- maart
- 1 - J.G.A. Koenders, Surinaams onderwijzer en schrijver (overleden 1957)
- 1 - Oskar Kokoschka, Tsjechische kunstenaar (overleden 1980)
- 14 - Firmin Lambot, Belgisch wielrenner, winnaar Tour de France (1919 en 1922) (overleden 1964)
- 18 - Kurt Koffka, Duits psycholoog (overleden 1941)
- 27 - Ludwig Mies van der Rohe, Duits architect
- 27 - Berend Tobia Boeyinga, Nederlands architect (overleden 1969)
- 27 - Sergej Kirov, Russisch revolutionair
- april
- 5 - Willy Derby, Nederlands zanger
- 10 - John Hayes, Amerikaans atleet (overleden 1965)
- 16 - Ernst Thälmann, leider van de Kommunistische Partei Deutschlands (KPD)
- 20 - Pieter Westra, Nederlands bestuurder in Nederlands-Indië en Suriname
- 25 - Marie Brémont, langlevend persoon (overleden 2001)
- 26 - Ma Rainey, blueszanger
- mei
- 10 - Karl Barth, Zwitsers theoloog
- 14 - Abraham Icek Tuschinski, Pools-Nederlands bioscoopexploitant (overleden 1942)
- 15 - Emily Dickinson, dichter
- 17 - Alfonso XIII, koning van Spanje (1886-1931)
- 22 - Georges Nélis, oprichter van Sabena
- juni
- 6 - Pelageja Osipovna Zakoerdajeva, Russisch langlevend persoon
- juli
- 5 - Willem Drees, Nederlands minister-president
- 5 - Felix Timmermans, Belgisch schrijver
- 6 - Methodius Trčka, Tsjechisch geestelijke en martelaar (overleden 1959)
- 17 - Oscar Van Kesbeeck, Belgisch liberaal volksvertegenwoordiger
- 21 - Jan-Frans Cantré, Belgisch kunstenaar
- 31 - Constant Permeke, Belgisch schilder
- augustus
- 1 - Isaäc Keesing jr., Nederlands uitgever (overleden 1966)
- 20 - Paul Tillich, theoloog
- 27 - Nicolette Bruining, Nederlands theologe, predikante en omroepvoorzitter (overleden 1963)
- september
- 1 - Othmar Schoeck, Zwitsers componist en dirigent (overleden 1957)
- 13 - Robert Robinson, Brits chemicus
- 16 - Jean Arp, Frans kunstenaar
- 20 Charles Williams, Brits schrijver
- oktober
- 2 - Robert Trumpler, Amerikaans astronoom
- 5 - Han Hollander, Nederlands sportverslaggever
- 6 - Edwin Fischer, pianist en dirigent
- 16 - David Ben-Gurion, eerste premier van Israël (1948-1953, 1955-1963)
- 20 - Frederic Bartlett, Engels psycholoog (overleden 1969)
- 21 - Karl Polanyi, Hongaars econoom en socioloog (overleden 1964)
- 24 - Delmira Agustini, Uruguayaanse dichter (overleden 1914)
- november
- 7 - Aaron Nimzowitsch, schaker (overleden 1935)
- december
- 1 - Rex Stout, Amerikaans schrijver
- 3 - Karl Siegbahn, Zweeds natuurkundige
- 4 - Wassily Kandinsky, Russisch-Frans expressionistisch schilder
- 4 - Jan Thomée, Nederlands voetballer en huisarts (overleden 1954)
- 5 - Pieter Oud, Nederlands politicus en geschiedschrijver (overleden 1968)
- 6 - Joyce Kilmer, Amerikaans dichter
- 8 - Diego Rivera, Mexicaans schilder
- 10 - Franz Rosenzweig Duits godsdienstfilosoof (overleden 1929)
- 10 - Annie Bos, Nederlands actrice (overleden 1975)
- 26 - Gyula Gombos, Hongaars politicus
bewerk Overleden
- januari
- 17 - Amilcare Ponchielli (51), Italiaans componist
- 26 - David Rice Atchinson (78), Amerikaans politicus
- mei
- 1 - Conrad Busken Huet (59), Nederlands schrijver en literatuurcriticus
- 23 - Leopold von Ranke (90), Duits historicus
- juni
- 3 - Carolus Lwanga (30), Oegandees cathechist en martelaar
- 13 - Lodewijk II van Beieren (40), Duits vorst alias de Sprookjeskoning
- juli
- 31 - Franz Liszt (74), Oostenrijk-Hongaars componist
- augsutus
- 14 - Edmond Laguerre (52), Frans wiskundige
- november
- 18 - Chester A. Arthur (56), 21ste president van de Verenigde Staten
- december
- 5 - Petrus Hofstede de Groot (84), Nederlands theoloog
- datum onbekend
- Karl Daubigny, Frans schilder