| Bitwa pod Terespolem Insurekcja kościuszkowska |
|||||||||||||
| Data | 19 września 1794 | ||||||||||||
| Miejsce | przeprawa na Bugu pomiędzy Terespolem a Brześciem, rejon wsi Polatycze | ||||||||||||
| Wynik | wygrana Rosjan | ||||||||||||
| Przyczyna | próba powstrzymania natarcia korpusu Suworowa w głąb kraju | ||||||||||||
| Terytorium | Wielkie Księstwo Litewskie | ||||||||||||
|
|||||||||||||
| Insurekcja kościuszkowska |
|---|
 Racławice • insurekcja warszawska • insurekcja wileńska • Niemenczyn • Polany • Lipniszki • Szczekociny • Chełm• Soły• powstanie kurlandzkie• Gołków • Raszyn • Kolno • Błonie • Oblężenie Warszawy • Sałaty • Słonim • Lubań • Krupczyce • Terespol • insurekcja wielkopolska • Łabiszyn • Bydgoszcz • Maciejowice • Kobyłka • Praga |
Bitwa pod Terespolem (znana też jako Bitwa pod Brześciem) stoczona 19 września 1794 przez wojska polskie z wojskami rosyjskimi podczas insurekcji kościuszkowskiej, miała miejsce pod Terespolem, niedaleko od Brześcia Litewskiego.
Korpus rosyjski gen. Aleksandra Suworowa osaczył tutaj zmuszoną do odwrotu w bitwie pod Krupczycami dywizję gen. Karola Sierakowskiego (4700 żołnierzy i 28 dział), która przybyła po całonocnym marszu do swego dawnego obozu. Sierakowski zarządził w obozie całodzienny odpoczynek, nie spodziewając się nadejścia sił A. Suworowa. Polski plan obrony linii Bugu uległ załamaniu wskutek wskazania Rosjanom brodów przez delegata kahału żydowskiego.
Suworow w nocy przeprawił bez przeszkód cały swój korpus przez Bug i ok. 6 rano zaatakował Polaków. Widząc, że nie ma szans w starciu z Rosjanami - Sierakowski rozpoczął odwrót pokonując Bug przez groblę kobylańską. Polacy bezskutecznie próbowali osłonić swoje tyły, przeprowadzając kilkukrotne szarże kawalerii. Dywizja Sierakowskiego poniosła ogromne straty i wycofała się w rozsypce w kierunku Białej Podlaskiej tracąc wszystkie działa.
edytuj Po bitwie
- Dla upamiętnienia bitwy we wsi Polatycze Rosyjskie Ministerstwo Wojny oraz dowództwo 19 garnizonu Twierdzy Brzeskiej wystawiły na początku XX wieku kamienny obelisk na szczycie kurhanu - mogiły żołnierzy rosyjskich poległych w Polatyczach. Początkowo napis na nim głosił w języku rosyjskim: "Pamięci suworowskich wspaniałych bohaterów poległych w walkach z Polakami 8 IX 1794 r". Znalazły się tu też nazwiska poległych, a w ogrodzeniu 8 fortecznych luf armatnich połączonych łańcuchami. Po I wojnie światowej tablice zniszczono, a po II wojnie światowej pojawiła się tablica w języku polskim: "Żołnierzom armii polskiej i rosyjskiej poległym pod Terespolem we wrześniu 1794."
- Na zbiorowej mogile żołnierzy rosyjskich i polskich w Koroszczynie w folwarku Kuczyn wzniesiono pomnik z napisem w języku rosyjskim: "Bratnia mogiła rosyjskich i polskich żołnierzy poległych w bitwie Suworowa z Sierakowskim 8.09.1794 r", odsłonięty 22-23 października 1903 roku. Pomnik został zniszczony, w jego miejscu stoi niewykończony pomnik Józefa Piłsudskiego.
edytuj Literatura
- Mała Encyklopedia Wojskowa, Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, Warszawa 1967, Wydanie I, Tom II.