| Bolesławiec | |||||
|
|||||
| Dewiza: Miasto Ceramiki | |||||
| Województwo | dolnośląskie | ||||
| Powiat | bolesławiecki | ||||
| Gmina - rodzaj |
Bolesławiec miejska |
||||
| Prawa miejskie | 1251 | ||||
| prezydent | Piotr Roman (e-mail) |
||||
| Powierzchnia | 23,57 km² | ||||
| Położenie (punkt) | 51° 16' N 15° 34' E |
||||
| Ludność (2008) • liczba • gęstość |
40 384 1 713,4 os./km² |
||||
| Strefa numeracyjna (do 2005) |
+48 75 | ||||
| Kod pocztowy | 59-700 | ||||
| Tablice rejestracyjne | DBL | ||||
| Położenie na mapie Polski |
|||||
| Miasta partnerskie | |||||
| Strona internetowa miasta | |||||
Bolesławiec Śląski (niem. Bunzlau) – gmina miejska w województwie dolnośląskim, w powiecie bolesławieckim, na prawym brzegu rzeki Bóbr, na południowym krańcu Borów Dolnośląskich. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa jeleniogórskiego. Według danych z 1 stycznia 2008[1], miasto miało 40 384 mieszkańców.
edytuj Struktura powierzchni
Według danych z roku 20076, Bolesławiec ma obszar 23,57 km² (235. lokata w kraju), w tym:
- użytki rolne: 33%
- użytki leśne: 18%
Miasto stanowi 1,75% powierzchni powiatu.
edytuj Demografia
Według danych z 1 stycznia 2008 w Bolesławcu mieszkało 40 384 osób (108. lokata w kraju). Średni dochód na jednego mieszkańca wynosi 1 465,22 zł.
edytuj Rozwój demograficzny miasta
- Wykres liczby ludności miasta Bolesławiec na przestrzeni ostatnich 120 lat

Największą populację Bolesławiec odnotował w 1993 r. – wg danych GUS 44 711 mieszkańców[2].
edytuj Gospodarka
Bolesławiec jest prężnym ośrodkiem przemysłowym i gospodarczym, zajmującym istotne miejsce na mapie gospodarczej woj. dolnośląskiego jak i całej Polski. W mieście istnieje wiele przedsiębiorstw i zakładów, które zatrudniają wiele osób z Bolesławca i okolic. Do ważniejszych zakładów w mieście należą:
- Zakłady Chemiczne Wizów
- Zakłady Tkanin Technicznych Bonitex S.A.
- Bolesławieckie Zakłady Materiałów Ogniotrwałych Sp. z o.o.
- Bolesławiecka Fabryka Materiałów Medycznych Gerresheimer (dawniej "Polfa")
- Zakłady Ceramiczne Bolesławiec sp. z o.o.
- Zakłady Skór i Materiałów przeznaczonych dla przemysłu motoryzacyjnego "Bader"
- Zakład Produkcji Kaloryferów i Systemów Ogrzewania "Zehnder"
Do niedawna istniało kilka fabryk, które również miały znaczenie na mapie gospodarczej miasta, jednak nie sprostały one konkurencji rynkowej i ogłosiły upadłość, m.in.: Zakłady Przemysłu Dziewiarskiego Sława, Zakłady Mięsne. W Bolesławcu ma siedzibę wiele instytucji bankowych, ubezpieczeniowych, towarzystw gospodarczych i leasingowych.
Miasto posiada (od października 1845) stację kolejową, przez którą przechodzi 2-torowa i zelektryfikowana na 61,5 km odcinku Miłkowice-Węgliniec linia kolejowa nr 282.
edytuj Osiedla
- Południe
- Piastów
- Kwiatowe
- Śródmieście
- Kruszyn
- Leśna
- Witosa
- Czterdziestolecia
- Przylesie
- Przylesie II
- Zabobrze
- Bolesławice
- Staszica
- Kościuszki
- Nadzieja
- Kozia Górka
edytuj Historia
- przed kilkunastoma wiekami (wg kronik już około roku 800 n.e.) miejscem kultowym Słowian zamieszkujących dzisiejsze okolice Bolesławca była pogańska świątynia znajdująca się na terenie dzisiejszej miejscowości Ołobok.
- w XIII wieku osada strzegąca przeprawy przez Bóbr
- uzyskanie praw miejskich na prawie magdeburskim ok. roku 1251
- w wiekach XVII i XVIII ośrodek produkcji krzemionki i garncarski – Bolesławiec jest znany do dziś z ceramiki bolesławieckiej.
- w 1813 umiera w mieście Michaił Kutuzow, rosyjski feldmarszałek
- w XIX wieku huty szkła
- doprowadzenie 2-torowej linii kolejowej z Miłkowic w październiku 1845
- 12 lutego 1945 zajęcie miasta przez Armię Czerwoną
- 1945 Bolesławiec zostaje włączony do Polski
- 21 lipca roku 1945 ginie pierwszy polski burmistrz Bolesławca Śląskiego Bolesław Kubik. Kubik zginął w czasie zamachu na polskich osadników, razem z 5 współpracownikami. Zamach bombowy w którym zginął został zaplanowany przez niemieckie podziemie. Po roku w podobnym zamachu zginęło 38 żołnierzy Armii Radzieckiej.
- 1945 początek wysiedlania dotychczasowej ludności miasta do Niemiec
- 1945-1947 do miasta przybywają repatrianci z Kresów Wschodnich oraz reemigranci z Jugosławii i Francji
- 1945-1975 Bolesławiec miastem powiatowym województwa wrocławskiego
- 1975-1998 Bolesławiec w granicach województwa jeleniogórskiego
edytuj Zabytki i atrakcje turystyczne
Miasto posiada bardzo dobrze zachowaną średniowieczną siatkę ulic. W środku głównego placu miasta - rynku, stoi barokowy ratusz. Rynek ma kształt czworoboku - prostokąta. Z jego krótszych boków odchodzą po dwie ulice, a z dłuższych po jednej. Wzdłuż pierzei rynkowych i ulic staromiejskich ciągnie się zabudowa kamieniczna. Miasto okalał ciąg murów obronnych poprzecinanych bramami miejskimi, których było trzy. Pierwsza u wylotu ulicy Sierpnia 80 i nazywała się "Brama Górna", druga na początku ulicy Kutuzowa, nazwano ją "Mikołajską". Trzecia brama stała u wylotu ulicy Bolesława Prusa i nazwano ją "Bramą Dolną". Oto przedstawionych jest kilka zabytków tego unikatowego zespołu staromiejskiego:
- Ratusz Miejski - Obecny kształt budowli uzyskany został po wielu przebudowach w 1776 r. Wiele lat wcześniej, w 1522 r., Wendel Roskopf odbudował go ze zniszczeń. Obecnie ratusz spełnia funkcję urzędu miasta. Budowla posiada wieżę, a jej najpiękniejszą częścią jest Pałac Ślubów.
- Kamienice wokół Rynku Starego Miasta - wybudowane są we wszystkich znanych nam stylach, od baroku, aż do klasycyzmu. Cały zespół starej zabudowy kamienniczej starego miasta nie opiera się tylko na rynku, ponieważ w ulicach wokół placu, także znajduje się stara zabudowa. Kamienice rynkowe można porównać pięknością do tych we Wrocławiu i Świdnicy. Z dziesiątek przepięknych kamieniczek szczególnym pięknem wybijają się:
- Rynek nr 29, kawiarnia „Pod Złotym Aniołem” - Renesansową elewację zdobi rokokowa płaskorzeźba przedstawiająca anioła, z wykutą datą 1776.
- Rynek nr 28 - obecnie księgarnia „Agora” - Barokowa kamienica, w której urodził się znany badacz i podróżnik K. F. Appun.
- Kamienica przy ul. Mickiewicza 1 - u zbiegu z ulicą Sierpnia 80. - Przepiękna, jedna z wielu kamienic przyrynkowych, jest wspaniałym przykładem secesji. Elewacja jest wykonana z płytek ceramicznych i posiada wiele roślinnych ornamentów.
- Zabytkowe mury obronne - średniowieczne mury obronne zachowały się w licznych fragmentach (są bardzo dobrze odrestaurowane). Rozebrano je w okresie wojen napoleońskich. Wzdłuż nich ciągnie się pas Plant i trasa spacerowa. Zachowała się jedna baszta w której urzęduje Bolesławieckie Towarzystwo Fotograficzne.
- Sanktuarium Maryjne - kościół Wniebowzięcia NMP i św. Mikołaja z XV w. - Wnętrze barokowe jest zrobione z wielkim przepychem przez Giulio Simonetiego. Szczególną uwagę zwracają: chrzcielnica i ambona z II połowy XVIII wieku. Zaś bardzo cenny jest obraz "Chrystusa cierpiącego na krzyżu" z 1736 namalowany przez J. W. Neunhertza. Wokoło kościoła znajdują się barokowe rzeźby wykonane przez konstruktora pięknego ołtarza głównego Jerzego Leonarda Webera. Na początku XX wieku dobudowano hełm do najwyższej wieży kościoła.
- Skwer przy ulicy Kubika - Znajduje się tu staw, oraz budynek wzniesiony w 1862 r. jako restauracja "Odeon". W XIX w. odbywały się tutaj koncerty i przedstawienia teatralne. Po drugiej stronie gmachu stoi głaz narzutowy ustawiony tu w poł. XIX w. na pamiątkę wybudowania sieci wodociągowej i kanalizacji w mieście.
- U wylotu ulicy Bolesława Prusa stoi najstarsza sala gimnastyczna w Bolesławcu, niegdyś należała do gimnazjum żeńskiego.
- Klasztor Dominikanów z końca XVII w.
- Gmach arsenału miejskiego - Wybudowany w 1822 roku, został w latach 80. XIX w. przebudowany na znaczącą Dolnośląska scenę teatralną.
- Budynek w którym znajduje się filia Muzeum Ceramiki w Bolesławcu. W tymże gmachu zmarł Michaił Kutuzow.
- Kościół poewangelicki - Na miejscu kościoła, stał zamek książęcy, a w XVIII wieku, po rozebraniu budowli wybudowano tu ów kościół i dom Pastora.
- Budynek gimnazjum z XIX w. - wybudowany w stylu neogotyckim miał swoje przeznaczenie na gimnazjum, ale w tejże chwili miejsce tam zajmuje Sąd Rejonowy.
- Planty miejskie
- Pływalnia miejska z pocz. XX w. wkomponowana w jedną z baszt należących do pasa murów miejskich.
- Zabytkowy pomnik Kutuzowa w formie obeliska - wzniesiony w XIX w. Początkowo stał na rynku lecz w 1893 roku przeniesiono go w obecne miejsce.
- Cmentarz żołnierzy rosyjskich z 1812 i 1945 roku
- Muzeum ceramiki - jest to budynek z 1908 roku wybudowany w sąsiedztwie jednej z baszt należących do murów obronnych.
- Wiadukt kolejowy - wybudowany nad rzeką Bóbr w latach 1844-1846.
- rzeźba "Jezus przyjaciel dzieci" z karraryjskiego marmuru, dłuta wybitnego artysty P. Breuera stojąca obecnie na placu Zamkowym.
edytuj Imprezy
- Od 1994 roku w Bolesławcu organizuje się Święto Ceramiki - jest to trzydniowy festyn, odbywający się w przedostatni weekend sierpnia. Impreza ta ma na celu promowanie bolesławieckiej ceramiki, gości też zawsze muzyków. W roku 2007 na scenie pojawili się Kayah, De Mono i Sofa.
- Od 1990 roku organizowany jest Blues nad Bobrem - międzynarodowa impreza bluesowa, połączona z warsztatami bluesowymi. W roku 2007 pojawili się m.in. Dżem, Nocna Zmiana Bluesa i rodzima Obstawa Prezydenta.
- Miasto świętuje też Dni Miasta - co roku w maju
- Tradycją jest też Dzień Kultury Bałkańskiej, odbywający się na początku lata. W ten dzień do Bolesławca zjeżdżają się bałkańskie zespoły, by podzielić się z Polakami swa kulturą i tradycjami - urządzany jest pokaz taneczny, są tańce, pieczenie świni.
- Od 2007 roku dodatkową atrakcją w trakcie Bolesławieckiego Święta Ceramiki są Glinoludy http://www.gliniada.org/
edytuj Kościoły
Na terenie miasta działalność duszpasterską prowadzą następujące kościoły:
edytuj Katolicyzm
- Kościół Rzymskokatolicki
- Parafia pw. Świętych Cyryla i Metodego, ul. Krótka 1
- Sanktuarium Wniebowzietej Matki Koscioła, ul. Kościelna 3
- Parafia pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa, ul. Jarzębinowa 49
- Pariafia pw. Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa, ul. Orzeszkowej 3
- Parafia Matki Bożej Nieustającej Pomocy → Bolesławiec
- Parafia Matki Bożej Różańcowej → Bolesławiec
- Parafia Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa → Bolesławiec
- Parafia Najświętszego Serca Pana Jezusa → Bolesławiec
edytuj Protestantyzm
- Kościół Ewangelicko-Augsburski
- Filiał w Bolesławcu
- Kościół Zielonoświątkowy
- Zbór "Dobra Nowina", ul. Tyrankiewiczów 1
edytuj Miasta partnerskie
- Hobro w Danii
- Pirna w Niemczech
- Siegburg w Niemczech
- Česká Lípa w Czechach
- Nogent-sur-Marne we Francji
- Prnjavor w Bośni i Hercegowinie
- Molde - miasto i gmina leżąca w regionie Møre og Romsdal w Norwegii.
edytuj Transport
Przez miasto prowadzi droga krajowa nr 4. W pobliżu przebiega autostrada A4.
Stacja kolejowa Bolesławiec i nieczynna dla ruchu pasażerskiego stacja Bolesławiec Wschód.
edytuj Komunikacja miejska
Miejski Zakład Komunikacji w Bolesławcu Sp. z o.o., to przewoźnik świadczący usługi w zakresie pasażerskiego transportu zbiorowego. Działa od 1992 roku (powstanie MZK w wyniku podziału WPK Jelenia Góra na obszarze miasta i gminy Bolesławiec.
Linie Obecnie po Bolesławcu kursuje 17 linii:
| Linia | Trasa |
|---|---|
| 0/1 | Gdańska - Gdańska |
| 0/3 | Gdańska - Gdańska |
| 0/4 | Eurocash - Dolne Młyny |
| 1 | Gałczyńskiego II - Dobra |
| 2 | Gałczyńskiego - Zabobrze (Brzeźnik) |
| 2bis | Gałczyńskiego Tesco - Zabobrze |
| 3 | Osiedle Kwiatowe - Kruszyn |
| 4 | Łasicka - Graniczna |
| 5 | Łasicka - Osiedle Kwiatowe |
| 5bis | Dolne Młyny - Osiedle Kwiatowe |
| 6 | Kościuszki "IBF" - Kruszyn II |
| 7 | Konradowska - Łąka |
| 8 | Gałczyńskiego Tesco - Otok |
| 9 | Staszica - Z. Augusta |
| 10 | Bolesławice - Gałczyńskiego Tesco |
| 11 | Łaziska - Graniczna |
| 13 | Konradowska - Orla |
Tabor Trzon taboru autobusowego MZK Bolesławiec stanowią pojazdy marki Autosan H9-35 w liczbie 12 sztuk.
| Typ autobusu | Eksploatacja od | Liczba |
|---|---|---|
| Autosan A1010M | 1997 | 8 |
| Autosan A1010T | 2000 | 1 |
| Autosan H9-20 | 1986 | 1 |
| Autosan H9-35 | 1984 | 12 |
| Jelcz M081MB | 2002 | 6 |
| Jelcz M101I | 2002 | 2 |
| Jonckheere Mistral 70 | 2007 | 2 |
| Solaris Vacanza 12 | 2005 | 1 |
| Wszystkie pojazdy | 33 | |
| Udział autobusów niskowejściowych we flocie | 28,5% | |
| Średni wiek pojazdów | 12 lat | |
edytuj Słynne osoby z Bolesławca
| Ta sekcja wymaga określenia jasnych kryteriów wyboru. Kryteria powinny być poparte źródłami, nie mogą naruszać zasady neutralnego punktu widzenia, należy też unikać próżnych wyrażeń takich jak "znani", "najlepsi" itd. Kryteria możesz omówić w dyskusji artykułu. Zobacz też: Zasady tworzenia list. |
- Salomon Gesner, 1559-1605, teolog luterański.
- Martin Opitz 1597- 1639, poeta, teoretyk literatury, nazywanym "odnowicielem poezji niemieckiej", napisał "Księgę o poetyce niemieckiej" ("Buch von der deutschen Poeterey"), założył tzw. pierwszą śląską szkołę poetycką (Erste schlesische Dichterschule).
- Andreas Tscherning, 1611-1659, niemiecki poeta i teoretyk literatury.
- Andreas Scultetus, (Andreas Scholz), 1622-1647, poeta mistyczny.
- Carl Ferdinand Appun, 1820-1872, przyrodnik, naukowiec.
- Reinhold Röhricht, 1842-1905, 19.wieczny badacz historii wypraw krzyżowych.
- Dieter Hildebrandt, ur.1927, deportowany z rodziną po wojnie, słynny niemiecki kabaretysta.
- Ryszard Tomczyk, ur.1950, bokser, mistrz Europy i olimpijczyk.
edytuj Honorowi obywatele
- Edward Bober: (ur. 1930), duchowny katolicki, Prałat Domowy Jego Świątobliwości. Święcenia kapłańskie przyjął w 1955, początkowo pełnił posługę kapłańską w Sycowie, Kamiennej Górze i Marciszowie. W 1969 został skierowany z misją odbudowy poewangelickiego kościoła w Bolesławcu i utworzenia nowej parafii. W latach 1969-2006 proboszcz parafii pw. Matki Bożej Nieustającej Pomocy w Bolesławcu i dziekan dekanatu Bolesławiec-Zachód. Inicjator budowy Krzyża Milenijnego w mieście. Od 2006 na emeryturze.
- Hubert Bonin (ur. 1912 zm. 2008): harcerz, twórca harcerstwa polskiego w powiecie bolesławieckim, więzień obozu koncentracyjnego Stuthoff
- Adam Wacław Kowalski: (ur.1907 zm. 2003), zegarmistrz, jeden z pierwszych repatriantów z Kresów Wschodnich przybyłych do Bolesławca w 1945, dzięki jego pracy odnowiony został po II wojnie światowej zegar na ratuszowej wieży, Do końca życia troszczył się o sprawne funkcjonowanie wspomnianego wyżej zegara.
- Władysław Rączka: duchowny katolicki, dziekan, wieloletni proboszcz parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i św. Mikołaja obecnie Sanktuarium Maryi Wniebowziętej i sw.Mikołaja, od 2004 na emeryturze.
edytuj Handel i sklepy
W mieście swoje sklepy otworzyły następujące sieci:
- Tesco
- Intermarche
- Bricomarche
- Carrefour
- Mix Electronics
- Biedronka (5 sklepów)
- EKO (3 sklepy)
- Neonet
- RTV Euro AGD
- Avans (2 sklepy)
- Lidl
- Media Expert
- Kaufland (w budowie)
edytuj Edukacja
Szkoły podstawowe
- Szkoła podstawowa nr 1 (Miejski Zespół Szkół nr 2)
- Szkoła podstawowa z oddziałami integracyjnymi nr 2
- Szkoła podstawowa nr 3
- Szkoła Podstawowa nr 4
- Szkoła podstawowa nr 5 (Miejski Zespół Szkół nr 1)
- Powiatowa Szkoła Integracyjna nr 6
Gimnazja
- Gimnazjum samorządowe nr 1 (Miejski Zespół Szkół nr 2)
- Gimnazjum samorządowe nr 2
- Gimnazjum samorządowe nr 3
- Gimnazjum samorządowe nr 4 (Miejski Zespół Szkół nr 1)
Szkoły ponadgimnzjalne
- I Liceum Ogólnokształcące (Zespół Szkół Ogólnokształcących nr 1)
- II Liceum Ogólnokształcące (Miejski Zespół Szkół nr 1)
- III Liceum Ogólnokształcące (Zespół Szkół Ogólnokształcących i Zawodowych)
- IV Liceum Ogólnokształcące (Zespół Szkół Elektronicznych)
- V Liceum Ogólnokształcące (Zespół Szkół Handlowych i Usługowych)
- Technikum nr 1 (Zespół Szkół Mechanicznych)
- Technikum nr 2 (Zespół Szkół Budowlanych)
- Technikum nr 3 (Zespół Szkół Ogólnokształcących i Zawodowych)
- Technikum nr 4 (Zespół Szkół Elektronicznych)
- Technikum nr 5 (Zespół Szkół Handlowych i Usługowych)
- Zasadnicza Szkoła Zawodowa nr 1 (Zespół Szkół Mechanicznych)
- Zasadnicza Szkoła Zawodowa nr 2 (Zespół Szkół Budowlanych)
- Zasadnicza Szkoła Zawodowa nr 3 (Zespół Szkół Ogólnokształcących i Zawodowych)
- Zasadnicza Szkoła Zawodowa nr 4 (Zespół Szkół Elektronicznych)
- Zasadnicza Szkoła Zawodowa nr 5 (Zespół Szkół Handlowych i Usługowych)
- Zasadnicza Szkoła Zawodowa Specjalna nr 6
Szkoły prywatne
- Prywatna szkoła podstawowa OXPRESS
- Prywatne gimnazjum nr 1 (Zespół Szkół Ogólnokształcących nr 1)
- Prywatne gimnazjum nr 2
- Prywatne Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych "MUR" (Miejski Zespół Szkół nr 2)
- Prywatne Liceum Ogólnokształcące 'College'
Szkoły wyższe
- Akademia Ekonomiczna we Wrocławiu - Zamiejscowy Ośrodek Dydaktyczny
- Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie - Zamiejscowy Ośrodek Dydaktyczny
Szkoły językowe
- SJO Oxpress
- SJO Nova Babel
- SJO Expert
- SJO Bachalski
edytuj Sąsiednie gminy
edytuj Miejscowości sąsiednie (miasta)
| W sąsiedztwie Bolesławca znajdują się następujące miejscowości: | |||||||||||
| Żary, Żagań | Zielona Góra | Lubin | |||||||||
| Pieńsk, Zgorzelec |
|
Chojnów, Legnica | |||||||||
| Lubań, Gryfów Śląski | Lwówek Śląski, Jelenia Góra | Złotoryja, Jawor | |||||||||
edytuj Media
- Prasa:
- Express Bolesławiecki (wydawana przez grupę Expressy Dolnośląskie)
- Gazeta Bolesławiecka
- Gazeta Powiatowa - dolny śląsk
- Telewizja:
- Telewizja Lubań-Bolesławiec
- Telewizja Lokalna Azart-Sat
- Internet:
- Bolec.info
- IstotneInformacje.pl (formalnie Boleslawiec.org)
Przypisy
edytuj Zobacz też
- Synagoga w Bolesławcu
- Wiadukt kolejowy w Bolesławcu
- Bolesławiec Wschód (stacja kolejowa)
- Zakłady Chemiczne Wizów
- Ludność Bolesławca
edytuj Galeria
edytuj Linki zewnętrzne
- Mapy: Autopilot • Google Maps • Szukacz • Targeo • Zumi
- Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi
|
||||||||||||||||
|
|||||||
