Czeski sen (czes. Český sen) - nazwa fałszywego przedsięwzięcia (hoax) na wielką skalę i jednocześnie tytuł filmu dokumentalnego (realizacja Vít Klusák i Filip Remunda, czas trwania 90 minut) opartego na kanwie tego przedsięwzięcia w lutym 2004.
Przedsięwzięcie polegało na otwarciu wielkiego hipermarketu w pobliżu Pragi (w podpraskiej dzielnicy Letňany, gdzie znajdują się już hipermarkety Tesco i Globus) 31 maja 2003. Przed tą datą zorganizowana była bardzo silna kampania reklamowa w prasie, radiu i telewizji, rozprowadzono także ogromną liczbę ulotek reklamowych, rozklejono plakaty i ustawiono przydrożne billboardy. Hasła głoszone w tych reklamach przewrotnie wzywały: "Nie przychodź!", "Nie kupuj!" itp. Hipermarket zlokalizowano w pewnej odległości od najbliższej drogi tak, że osoby, które chciały do niego dotrzeć, musiały kilkaset metrów przejść pieszo polną drogą, widząc z daleka długą na ponad sto metrów i na kilkanaście metrów wysoką ścianę hipermarketu.
Pierwszy klient pojawił się o godzinie 7 rano (hipermarket wg ogłoszeń miał być otwarty o 10:00), wyjaśniając organizatorom, że wstał tak wcześnie po to, żeby obejrzeć zaćmienie słońca (na ten dzień rzeczywiście wczesnym rankiem przypadało w Europie, w tym i w Czechach, częściowe zaćmienie słońca).
W rzeczywistości widziana z oddali ściana była tylko rozwieszoną na rusztowaniach atrapą z wymalowanym - znanym niedoszłym klientom z reklamowej kampanii - logo rzekomej firmy Český sen, a ludzie zmierzający pieszo do "hipermarketu" i ich reakcje po tym, jak zorientowali się, że zostali wprowadzeni w błąd, posłużyły do nakręcenia filmu. Tylko część niedoszłych klientów zrozumiała antykonsumpcjonistyczne przesłanie przedsięwzięcia, część ze wstydem bagatelizowała własną naiwność ("łyknąć trochę świeżego powietrza nigdy nie zaszkodzi"), ale znaczna ich liczba domagała się surowych kar dla jego organizatorów.
Film otrzymał nagrody na festiwalach w Krakowie, Jihlavie, Ljubljanie i Århus, 8 września 2006 wyświetlany był w niemiecko-francuskiej telewizji Arte, 26 września tego samego roku - w telewizji australijskiej, a 11 stycznia 2007 - w izraelskiej.
- Linki zewnętrzne