| Konopie siewne | |
 |
|
| Systematyka wg Reveala | |
| Domena | jądrowce |
| Królestwo | rośliny |
| Podkrólestwo | naczyniowe |
| Nadgromada | nasienne |
| Gromada | okrytonasienne |
| Klasa | Rosopsida |
| Rząd | pokrzywowce |
| Rodzina | konopiowate |
| Rodzaj | konopie |
| Gatunek | konopie siewne |
| Nazwa systematyczna | |
| Cannabis sativa L. | |
| Sp. Pl. 2. 1753 | |
 Galeria zdjęć i grafik w Wikimedia Commons |
|
Konopie siewne (Cannabis sativa L.) – gatunek rośliny z rodziny konopiowatych (Cannabaceae Endl.). Występuje w górach Ałtaj, Tien-Szan oraz na Zakaukaziu i w Afganistanie. Jako roślina uprawna rozpowszechniona w różnych częściach świata.
Spis treści |
edytuj Morfologia
- Łodyga
- Dorasta do 250 cm (w bardzo sprzyjających warunkach do 300 cm i więcej), rozgałęziona. Części zielone roślin (szczególnie żeńskich) pokryte gruczołowymi włoskami wydzielającymi intensywny zapach.
- Liście
- Dłoniastosieczne o trzech do siedmiu lancetowatych odcinkach, o piłowanym brzegu. Rośliny żeńskie posiadają gęstsze ulistnienie.
- Kwiaty
- Roślina dwupienna – rośliny męskie to płoskonki, płaskonie lub płoskuny, a żeńskie to głowacze. Kwiaty żeńskie zebrane są po dwa w kątach małych liści w kłosy pozorne i posiadają niepodzielony, pojedynczy okwiat. Kwiaty męskie, barwy białozielonkawej, zebrane w wiechy znajdujące się w kątach łuskowatych liści. Długość pojedynczego kwiatu do 6 mm.
- Owoce
- Gładkie, słabo lśniące jajowate orzeszki barwy szarożółtej o długości do 5 mm
edytuj Biologia i ekologia
- Rozwój
- Jednoroczna roślina zielna.
- Wymagania
- Roślina azotolubna (nitrofityczna) - najlepiej rozwija się na glebach bardzo bogatych w azot. Konopie wymagają bardzo dużej ilości wody, znoszą także krótkotrwałe zalewy wodą przepływającą. Poziom wody gruntowej powinien wynosić wiosną około 60cm, przed zbiorem poniżej 100cm.
edytuj Systematyka
- Pozycja w systemie Reveala
Gromada okrytonasienne, podgromada Magnoliophytina, klasa Rosopsida, podklasa ukęślowe, nadrząd Urticanae, rząd pokrzywowce, rodzina konopiowate, podrodzina Cannaboideae, plemię Cannabeae, rodzaj konopie[1].
W obrębie gatunku wyróżnia się 2-3 taksony w randze podgatunków lub odmian, rzadko ujmowane są one jako osobne gatunki.
- Cannabis sativa subsp. sativa (=C. sativa var. vulgaris);
- Cannabis sativa subsp. indica (Lam.) E. Small & Cronq. 1976 - podgatunek indyjski bywa przez niektórych wydzielany w osobny gatunek – konopie indyjskie (C. indica Lam.). Od podgatunku nominalnego różni się m. in. wysokością do 200 cm, szerokimi liścmi, złożonymi z 9-11 odcinków, kwiaty żeńskie bez okwiatu. Występuje w Indiach, Iranie i Afganistanie.
Niekiedy wyróżniane są także konopie dzikie (Cannabis sativa var. ruderalis, C. ruderalis).
edytuj Działanie farmakologiczne
Zobacz więcej w osobnym artykule: Kanabinoidy.W konopiach zidentyfikowano ponad 400 substancji chemicznych, z których około 100 odpowiada za ich charakterystyczny zapach. Większość z nich to lotne terpeny i seskwiterpeny[2]. Składniki odpowiedzialne za psychoaktywność konopi to kanabinoidy.
Najważniejsze związki występujące w konopiach to[3]:
- Δ9-tetrahydrokanabinol (Δ9-THC lub THC)
- kanabidiol (CBD) i produkt jego rozkładu, kanabinol
- α-pinen
- myrcen
- trans-β-ocymen
- α-terpinolen
- trans-kariofilen
- α-humulen
- tlenek kariofilenu (wykrywany przez psy tropiące narkotyki)[4]
Najbardziej znanym kanabinoidem jest Δ9-THC, który wywołuje takie reakcje organizmu jak odprężenie, poczucie euforii, wzmożone poczucie nowości, zmienione poczucie czasu i przestrzeni oraz pobudzenie apetytu i wrażeń seksualnych. Zarówno u ludzi jak i u zwierząt występują dwa rodzaje receptorów kanabinoidowych oznaczonych CB1 and CB2. Uaktywnienie ich jest przyczyną farmakologicznych i psychotropowych właściwości spożywania kanabinoidów.
Konopie zawierają także pokrewną grupę składników określaną jako kaniflawiny (ang. cannflavins). Sugeruje się, że te składniki przyczyniają się do korzystnego działania kanabinoidów takich jak analgezja (zmniejszenie odczucia bólu) oraz działania przeciwzapalnego - i jako takie są bardziej efektywne od aspirynypotrzebne źródło.
edytuj Zastosowanie
Ta sekcja jest zalążkiem. Jeśli możesz, rozbuduj ją.
- Z konopi otrzymuje się: włókno, olej konopny, marihuanę, haszysz. Części zielone służą jako pasza dla zwierząt
- Zastosowanie medyczne:
- Brytyjska firma farmaceutyczna jest producentem preparatu o nazwie handlowej Sativex, który jest stosowany u pacjentów chorujących na stwardnienie rozsiane w celu uśmierzenia bólów neuropatycznych i zmniejszenia spastyczności mięśni. Ten preparat jest podawany w postaci aerozolu na błonę śluzową jamy ustnej, ale działa psychoaktywnie.
- Czynnikami aktywnymi Sativeksu są uzyskiwane z konopi indyjskich tetrahydrokanabinol (THC)i kanabidiol (CBD). Każda aplikacja sprayu zawiera ustaloną dawkę tych substancji: 2,7 mg THC i 2,5mg CBD.
- Sativex jest dostępny na receptę w Kanadzie, Wielkiej Brytanii i niektórych innych krajach. Pierwsze doniesienia na temat skuteczności tego preparatu są pozytywne.[5]
edytuj Zobacz też
Przypisy
- ↑ Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Cannabis (en). The Compleat Botanica. [dostęp 28-12-2008].
- ↑ "Olejek eteryczny konopi" w Wikipedii angielskiej (en)
- ↑ J. Novak, K. Zitterl-Eglseer, S. G. Deans, C. M. Franz; "Essential oils of different cultivars of Cannabis sativa L. and their antimicrobial activity", Flavour and Fragrance Journal 16 (4):259-262, 2001. DOI:10.1002/ffj.993
- ↑ Essential oils (en).
- ↑ The Daily Telegraph 28.08.2006, news.independent.co.uk, 22 maja 2003 (tłumaczenie za Hyperreal), hasło Sativex w anglojęzycznej wikipedii, Newsweek - Polska, nr 25/03