Obiekty transneptunowe lub transneptuny (ang. trans-Neptunian object - TNO) - małe ciała niebieskie wielkości Plutona lub mniejsze, obiegające Słońce po orbitach znajdujących się poza trajektorią Neptuna. Obszar ich występowania nazywany jest także Pasem Kuipera. Znajduje się tam zapewne wiele tysięcy takich asteroid, z których odkryto dotychczas kilkaset. Asteroidy te charakteryzują się najczęściej czerwoną barwą powierzchni, co tłumaczy się faktem, że są wystawione na silne oddziaływanie promieniowania kosmicznego.
edytuj Klasy obiektów transneptunowych
Wśród obiektów transneptunowych można wyróżnić:
- Plutonki — pozostające w rezonansie orbitalnym 3:2 z Neptunem, co oznacza, że na trzy obiegi orbitalne Neptuna przypadają dwa obiegi obiektu transneptunowego. W tej grupie znajduje się Pluton oraz Makemake. Do plutonków zalicza się także małe ciała.
- Plutoidy — duże planetoidy z pasa Kuipera, które cechami fizycznymi przypominają Plutona, nie muszą pozostawać w rezonansie orbitalnym z Neptunem. Zaliczamy do nich cztery ciała: 134340 Pluton, 136108 Haumea, 136199 Eris oraz 136472 Makemake.
- Cubewano — obiekty nie wykazujące rezonansów orbitalnych (klasyczne).
- Twotino — planetoidy transneptunowe krążące wokół Słońca w rezonansie orbitalnym 2:1 z Neptunem, czyli na dwa obiegi orbitalne Neptuna przypada jeden obieg transneptuna.
(Istnieją także inne obiekty pozostające w rezonansie orbitalnym z Neptunem).
Obiekty spoza pasa Kuipera
- Obiekty z dysku rozproszonego — planetoidy, których orbity zostały mocno zmienione w wyniku oddziaływań grawitacyjnych planet olbrzymów, same obiekty zaś wyrzucone na znajdujące się dalej od Słońca trajektorie Do nich należy największy znany obiekt transneptunowy: 136199 Eris.
- Obiekty z obłoku Oorta — ciała (planetoidy, komety, pył i gaz) obiegające Słońce w odległości od 300 do 100 000 j.a..
edytuj Misje badawcze
W kierunku Plutona wysłano sondę kosmiczną New Horizons, która będzie badać także planetoidy z Pasa Kuipera.
edytuj Zobacz też
Pas Kuipera: Pluton (Charon) • Orkus • Iksjon • 2002 UX25 • Waruna • 2002 TX300 • Haumea • Quaoar • Makemake • 2002 AW197
Dysk rozproszony: Eris • Sedna
| Układ Słoneczny | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
 |
|||||||
| Słońce • Heliosfera |
Planety ☾ = Księżyc(e) ∅ = pierścienie |
Merkury | Wenus | Ziemia ☾ | Mars ☾ | ||
| Jowisz ☾ ∅ | Saturn ☾ ∅ | Uran ☾ ∅ | Neptun ☾ ∅ | ||||
| Planety karłowate | 1 Ceres | Pluton ☾ | 136108 Haumea ☾ | 136472 Makemake | 136199 Eris ☾ | ||
| Małe ciało Układu Słonecznego |
Planetoidy | Grupy i rodziny planetoid: Wulkanoidy · Planetoidy bliskie Ziemi · Pas planetoid Trojańczycy · Centaury · Trojańczycy Neptuna · Księżyce planetoid · Meteoroidy |
|||||
| Zobacz także listę planetoid. | |||||||
| Obiekty trans neptunowe |
Pas Kuipera – Plutonki: Orkus · Ixion – Cubewano: 2002 UX25 · Waruna · 1992 QB1 · 2002 TX300 · Quaoar · 2002 AW197 |
||||||
| Dysk rozproszony: 2002 TC302 · 2004 XR190 · Sedna | |||||||
| Komety | Lista komet okresowych i nieokresowych · Damokloidy · Obłok Oorta | ||||||
| Zobacz też Ciała niebieskie, Lista obiektów w Układzie Słonecznym ze względu na orbitę, ze względu na promień i ze względu na masę oraz Portal:Astronomia | |||||||