 |
| Jednostki harcerskie |
| rodzaje |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| w ramach drużyn |
|
|
|
|
| funkcje |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Rady |
|
|
|
|
Zastęp to podstawowa jednostka organizacyjna drużyny harcerskiej. Zastęp liczy do 8 członków. Zastęp prowadzi zastępowy przy pomocy podzastępowego. Chłopcy i dziewczęta skupieni są w osobnych zastępach.
Odpowiednikiem zastępu w gromadach zuchowych jest szóstka (ok. 6-os., w gromadach pracujących systemem szóstkowym) lub gromadka (liczniejsza od szóstki (w gromadach pracujących w systemie zastępów zuchowych), a w niektórych drużynach wędrowniczych - patrol (patrolowy). W drużynach wodnych i żeglarskich zastęp często nosi nazwę wachta. Nazwa pochodzi od nazwy dyżuru który pełnili marynarze na statkach, zwanego właśnie wachtą. W skład wachty zazwyczaj wchodzi od 4 do 10 harcerzy, bądź harcerek. Wachta prowadzona jest przez wachtowego. Zajęcia prowadzone w wachtach to m. in.:
- Nauka i doskonalenie sztuki jachtingu, kajakarstwa, canoeingu ...
- Wykonywanie prac bosmańskich
- Śpiewanie szant
Spis treści |
edytuj Obrzędowość zastępu
Ważnym elementem w pracy zastępu jest jego obrzędowość. Nadaje niepowtarzalny charakter spotkań, pozwala harcerzom identyfikować się z grupą.
Przykładowe elementy obrzędowości:
- nazwa zastępu
- piosenka
- okrzyk
- godło
- proporzec
- kronika
- skarbiec
- sposób rozpoczynania i kończenia zbiórek
- przywitanie
- itd.
edytuj Funkcje
edytuj Zastępowy
Zastępowy jest odpowiedzialny za funkcjonowanie zastępu, przygotowuje i przeprowadza regularnie zbiórki a także pomaga harcerzom w zdobywaniu stopnie i sprawności. Zastępowymi zostają najczęściej harcerze posiadający już doświadczenie i wiedzę oraz uczestniczyli w kursie zastępowych i uzyskali patent. Zazwyczaj posiadają wyższy stopień harcerski i są starsi od harcerzy w swoim zastępie, dzięki czemu są postrzegani przez młodszych jako wzór do naśladowania, a to ułatwia zastępowemu przewodzenie grupą i spaja ją wokół jego osoby. Zastępowy musi odnależć się w grupie jako przywódca. To on zachęca swoich harcerzy do działania i tworzy dobrą atmosferę.
Zastępowy jest członkiem Rady Drużyny, jak również Zastępu Zastępowych.
edytuj Inne Funkcje
Pozostali członkowie zastępu pełnią inne funkcje, wynikające z obrzędowości i aktualnych potrzeb, takie jak kronikarz, skarbnik, webmaster, chorąży, proporcowy, sanitariusz, podzastępowy. Oznaczenia funkcji w poszczególnych organizacjach różnią się:
- w ZHP zastępowy nosi sznur brązowy z węzłem, pozostali funkcyjni tylko brązowy suwak (zazwyczaj na szarym sznurze)
- w ZHR zastępowy - brązowy z węzłem
- w Zawiszy zastępowy ma naszyte dwie białe tasiemki na lewej kieszeni, czołowy jedną, a inne funkcje oznaczane są plakietkami (inna dla każdej funkcji) naszytymi nad prawą kieszenią.
Andrzej Małkowski w książce Skauting... proponuje zastępowego oznaczać noszeniem znaczka zastępu na czapce (normalnie na lewym ramieniu), chorągiewki patrolu na lasce i gwizdka na szyi; natomiast jego zastępcę naszytym białym paskiem pod odznaką na ramieniu.